Innovatie

20 november 2017

Uw onderneming en de digitale revolutie


Julien Manceaux

Senior Economist bij ING België

Het internet mag de productiviteit van de bedrijven dan wel verhoogd hebben, de gang van zaken is niet veranderd: alleen de bedrijven die zwaar investeerden, kregen toegang tot de technologie en gaven het voorbeeld aan het consument. De digitalisering daarentegen, is een revolutie waarbij consumenten voor het eerst sneller zijn dan bedrijven. Hierdoor verplichten ze de bedrijven om structureel te veranderen. Digitalisering laat nieuwe vormen van concurrentie ontstaan, en veel bedrijven vragen zich af of ze wel de juiste strategie gebruiken. Toch passen maar weinig bedrijven hun bedrijfsmodel aan.

Digitalisering zorgt voor een grotere breuklijn dan het internet

De komst van het internet heeft onder andere beurs- en banktransacties efficiënter gemaakt, waarna de banken hun klanten konden aansporen om online systemen te gebruiken vanaf de jaren 2000. Het internet was een technologische evolutie die een hogere efficiëntie mogelijk maakte zonder dat het bedrijfsmodel werd gewijzigd: de technologie veronderstelde investeringen door de bedrijven, en de consumenten namen de technologie vervolgens over.

De digitalisering mag dan wel grote productiviteitswinsten mogelijk maken, ze brengt ook een breuk tot stand. Want wat revolutionair is bij de digitalisering, is dat de consumenten de technologieën sneller overnemen dan de bedrijven, en zelf het tempo bepalen en voor concurrentie zorgen. De gang van zaken is nu omgekeerd: deze keer zijn het niet de bedrijven die een technologie introduceren, maar de consumenten. Zij verwachten van de bedrijven bovendien een aangepaste dienstverlening. Terwijl de banken in de jaren 2000 hun klanten nog moesten aansporen om online te gaan bankieren, kunnen ze vandaag met moeite het tempo volgen.

Het is een van de revolutionaire dimensies van de digitalisering: de consument is niet langer een passieve klant van het bedrijf, maar hij communiceert rechtstreeks via sociale media, en oefent zo invloed uit op de reputatie en strategische keuzes van het bedrijf. Dat opent nieuwe mogelijkheden op het vlak van marketing: het volstaat niet langer dat een bedrijf zijn kwaliteiten verkondigt aan zijn klanten, nu moet het hen ook nog overtuigen door met hen in discussie te gaan op Facebook!

De digitalisering kan van uw klant een concurrent maken

De digitalisering keert niet alleen de volgorde om waarmee technologieën ingang vinden, ze zorgt een ongebreidelde concurrentie. Grote platformen als Uber en Airbnb kennen we al, maar er zijn nog duizenden start-ups die volledige marktsectoren willen oppeuzelen.


De digitalisering zorgt ervoor dat er nieuwe industriële paradigma's ontstaan, die haast zonder fysiek vermogen worden gebouwd. De sterke daling van de kostprijs van de technologie maakt haar zeer toegankelijk: er zijn geen grote IT-investeringen meer nodig om een bedrijf op te starten. Zelfs de grote concerns illustreren dit fenomeen: Amazon heeft een grotere beurskapitalisatie dan WalMart, terwijl die laatste vijf keer meer materiële vaste activa op zijn balans heeft.

Het fenomeen bestaat al enkele jaren, maar de traditionele industrieën beginnen nu pas te reageren op de dreiging. Grote bedrijven zijn kwetsbaarder dan vroeger, des te meer omdat ze door hun organisatorische structuur over het algemeen niet snel kunnen reageren op deze nieuwe vorm van concurrentie.

Is uw onderneming klaar?

Veel ondernemers vragen zich af of ze wel de juiste strategie gebruiken op het vlak van big data, clouds of sociale media. Maar is dat wel de juiste vraag? Weinigen beseffen immers dat de overgang van het IT-tijdperk naar dat van de digitalisering veel meer vereist dan gewoon nieuwe media. Het gaat niet langer om de toegang tot technologie (want die heeft nu iedereen), maar wel om het gebruik ervan. Om een manier van denken. Het enige verschil tussen nu en vijf jaar geleden is dat het veel minder duur is geworden om het ook effectief te doen!

Het probleem in grote bedrijven is dat de IT-afdelingen zich nu voornamelijk bezighouden met de verbetering van processen en met risico- en veiligheidscontroles. Dat laat weinig ruimte voor innovatie. Een noodzakelijke voorwaarde is dat de technologie ondergeschikt blijft aan de strategie: het doel moet duidelijk geïdentificeerd zijn en bij iedereen in de onderneming gekend zijn. Dat is een werk van lange adem, en houdt veel meer in dan gewoon een Facebookpagina aanmaken voor het bedrijf.

Wilt u altijd een stapje voor blijven op het vlak van innovatie en nieuwe technologie?