Innovatie

29 juli 2019

Groene havenlogistiek in de schijnwerpers

De nieuwe Havenstudie van ING is gepubliceerd. Prof. Theo Notteboom (Universiteit Antwerpen) en Dirk Vanhoutteghem (Gosselin Group) belichten de duurzaamheid van de havens uit de Rijn-Scheldedelta.

Waarin verschilt deze zevende editie over de havenlogistiek van de vorige?

Dirk Vanhoutteghem: De vorige studies hebben vooral de structuur van de havenlogistiek belicht. Deze keer ligt het accent op duurzaamheid. Niet toevallig uiteraard, want het is een invalshoek die zeer actueel is. We spreken van Green Supply Chain Management, waarbij duurzaamheid wordt geïntegreerd in de organisatie van de logistieke keten. 

Het actieterrein van de studie is ook uitgebreid in vergelijking met de vorige edities?
“We bekijken het grensoverschrijdend door heel de Schelde-Rijndelta erbij te betrekken”

Dirk Vanhoutteghem: Inderdaad, we beperken ons niet langer tot de Belgische havens, maar bekijken het grensoverschrijdend door heel de Schelde-Rijndelta erbij te betrekken met zowel de Belgische als de Nederlandse havens. Bovendien is er de samenwerking tussen Gent en Terneuzen, die geleid heeft tot het ontstaan van North Sea Port. Dat havengebied strekt zich uit tot Vlissingen en is 60 kilometer lang.

Wat is de bedoeling van de studie?

Dirk Vanhoutteghem: In de eerste plaats wil de studie de verschillende aspecten van het Green Supply Chain Management toelichten. Met de enquête die aan de studie verbonden is, komen we ook te weten hoe en in welke mate de bedrijven en instanties uit dit havengebied rekening houden met duurzaamheid.

Het is interessant om te weten of duurzaamheid enkel om marketingredenen hoog in het vaandel wordt gedragen. De studie wil nagaan of er concrete acties worden ondernomen en onderzoeken of het om meer gaat dan intentieverklaringen en een groen imago willen creëren.

De studie zal zeker inzichten brengen voor de hele sector en de betrokken overheden. Voor de overheden is het interessant om te zien of zij een sturende functie kunnen hebben. Dat kan bijvoorbeeld door havenbedrijven te verplichten om een bepaald percentage van hun verkeer via het spoor of de binnenvaart te realiseren.

Wat is de bedoeling van de enquête?

Theo Notteboom: In de enquête vragen we havengerelateerde bedrijven en instanties hoe belangrijk vergroening is en hoe dat wordt ingevuld. Innovatie kan daarin een rol spelen, net als de samenwerking met leveranciers.

Ook willen we weten wat de belangrijkste drijfveren zijn: is dat het imago van het bedrijf, de kost, de relatie met de klant en de leveranciers of wordt het opgelegd door de overheid? Ook willen we bepalen hoe ze vergroening meten. Belangrijke factoren daarin zijn de brandstofkosten en de beladingsgraad. 

Welke aspecten van het Green Supply Chain Management komen in de studie aan bod?
“Er zijn ook vrij spectaculaire zaken die aan bod komen, zoals de opslag en het hergebruik van CO2”

Theo Notteboom: We belichten zeker de circulaire economie. Daarin speelt eco-design een belangrijke rol: dat maakt het makkelijker om een product te ontmantelen en materialen te sorteren, te recycleren of een nieuwe bestemming te geven. Maar er zijn ook vrij spectaculaire zaken die aan bod komen, zoals de opslag en het hergebruik van CO2 als grondstof.

Dan zijn er de havens zelf: wat met een vergroening van de scheepvaart en het gebruik van elektrische en hybride voertuigen in de terminals? Ook kijken we naar de logistiek in het hinterland, die alsmaar belangrijker wordt door de toenemende havenactiviteiten. Daarbij horen transport via het spoor en de binnenvaart en het opzetten van distributiecentra in het hinterland. Algemeen kunnen we stellen dat een verdere digitalisering van de sector heel belangrijk is.