Innovatie

22 maart 2017

Een sterk staaltje van circulaire economie in de voeding


Bioloog wordt ondernemer. Stijn Van Hoestenberghe was van jongs af aan liefhebber van vissen en van de natuur. Dat hij ondernemer zou worden in de circulaire economie werd pas heel veel later duidelijk. Vandaag runt hij in Kruishoutem een eigen kwekerij van Omegabaars: zijn eigen zoetwatervis. Hoe hij het aanpakt? Ontdek het in dit interview.

"Wat maakt het kweken van de omegabaars zo uniek?"

"Quasi alle vissen die vandaag gekweekt worden, zijn carnivoren en zitten in een systeem dat het milieu vervuilt. De vissector heeft nog een lange weg te gaan. Ook de vleessector is niet duurzaam, maar staat wel een eind verder dan de vissector. Wij produceren als eersten een écht duurzame vis."

Wij produceren als eersten een écht duurzame vis.

Kweekvis krijgt ook af te rekenen met de opmerking dat hij anders smaakt omdat de vis geen wilde voeding eet. Maar onze vis smaakt zeker niet slechter. Je kan verder met zekerheid stellen dat kweekvis altijd gezonder is dan gevangen vis, omdat hij altijd in een meer secure omgeving wordt gekweekt. In ons recirculatiesysteem is er geen kans op contaminatie van buitenaf.”

5 ingrepen die de kweek van omegabaars duurzaam maken
  1. Alle afval wordt hergebruikt, in de nabije toekomst zelfs de ingewanden van de vis.

  2. De meststoffen van de vis dienen om tomatenplanten uit naburige serres te herbemesten.

  3. Het afvalwater wordt hergebruikt om de planten te bewateren.

  4. De omegabaars is vegetarisch. Zijn voeding wordt door henzelf gemaakt. Het is gezonde en lekkere voeding.

  5. De warmte en energie geproduceerd in de tomatenserres wordt in kwekerij gebruikt.

"Van waar komt het idee?"

"Ons bedrijf komt voort uit een innovatief onderzoeksproject aan de KU Leuven. We zijn begonnen met het opmaken van een lijst van vissen die duurzaam gekweekt kunnen worden. Onze tijgerbaars staat in die ranking bovenaan.

Ik heb in Australië de soort bekeken in zijn natuurlijke habitat. De Omegabaars heeft nog een voordeel: je kunt hem reproduceren in gevangenschap. Zo herbevolkt men in Australië natuurlijke stromen met baars. Mensen kweken er ook vissen in vijvers in hun tuinen om met het afvalwater hun groenten te bemesten."

"Het is niet bij wetenschappelijk onderzoek gebleven?"

"In Leuven hebben we een labo opgericht en een systeem van recirculatie gebouwd. We hebben een paar duizend visjes van een halve gram naar hier getransporteerd in zakken van 10 liter water. Daarmee zijn we aan de slag gegaan. In mijn doctoraat beschrijf ik hoe het vissenvoeder duurzaam kon gemaakt worden en over hoe de systemen nog duurzamer konden worden. Ik beschrijf daarin ook verbeteringen voor het voederen van de kleine visjes, wat de moeilijkste stap is.

Na 2 jaar zijn we opgepikt door culinaire koks die dit echt een lekkere vis vonden. Ze hebben ons aangezet om verder te gaan dan een wetenschappelijk onderzoeksproject. LRD (Leuven Research & Development) heeft ons erg goed geholpen met ons business plan en de business development. Daar had ik totaal geen ervaring mee. Zonder hen was er van een bedrijf wellicht geen sprake geweest."

"Je bent een start-up en daar gaat het in het echt nooit zoals het gepland is. Waar liep het bij jullie anders?"

"We hebben ons het meest mispakt aan de bouw van de kwekerij. Die duurde zo’n 3 maanden langer dan gedacht. Het is niet zomaar bouwen en in gang steken. We bouwden quasi een ecosysteem na waarvan alle bouwsteentjes aan elkaar hangen. Onze startup had voornamelijk problemen met filters en met het productieproces.

Daarom was onze vis in het begin een beetje te klein. We hadden een aantal beloftes gemaakt naar de markt. Daaraan hebben we ons gehouden. Maar het was wel alle hens aan dek en vandaag zijn de productieproblemen verholpen."

"Wat is je business model?"

"Vandaag zijn we een B2B bedrijf. We verkopen omegabaars aan distributeurs die verkopen aan restaurants, traiteurs en viswinkels. Onze grootste hulp bij de opbouw van het culinaire luik was Restaurant Arenberg, een sterrenrestaurant in Leuven. Uitbaters Toon Dierickx en Lieven Demeestere weten wat lekker is. Ze geloofden in de omegabaars en hebben mij 5 jaar lang gesteund."

Meer weten?

Welke zijn de belangrijkste succesfactoren van disruptieve ondernemingen?
Ontdek de antwoorden van Philippe Bergez, hoofd van ING FinTech Village.

Disruptieve technologieën? Philippe Bergez legt uit

En nu?