Innovatie

24 november 2017

Het ziekenhuis in 2030: sociaal én technologisch

De zorgsector is bij uitstek een sociale sector die sociaal geëngageerde medewerkers aantrekt. Een paar tendensen zetten sinds een paar jaar het sociale gezicht en de toegankelijkheid van de zorg onder druk, zoals de focus op efficiëntie en procedures, de continue besparingen en de toenemende digitalisering. Waar zal dit tegen 2030 toe leiden? Hoe kunnen ziekenhuizen erover waken dat hun sociale rol gegarandeerd blijft? ING stelde de vraag aan Lon Holtzer, Vlaams Zorgambassadeur.

Het kan niet de bedoeling zijn dat technologie het personeel vervangt

Technologische innovatie heeft volgens Lon Holtzer een sterke impact op de sociale rol van de zorg: "Het kan niet de bedoeling zijn dat technologie het personeel vervangt. Al zie ik dat ook niet gebeuren: het humane gelaat van de zorg maakt er inherent deel van uit. De vergrijzing en het feit dat mensen langer gezond blijven, leiden er samen met de medische vooruitgang toe dat mensen pas op latere leeftijd zorg nodig hebben. Het betekent ook dat we meer te maken krijgen met chronische ziekten. Patiënten die in een ziekenhuis worden opgenomen, hebben bovendien vaker meerdere kwalen. We moeten investeren in gespecialiseerde zorgverstrekkers die gebruikmaken van ondersteunende technologische innovaties."

Omarm technologie

Onder invloed van de digitalisering ontstaan nieuwe zorgfuncties, zoals de zorgtechnoloog. Lon Holtzer: "Idealiter is dat iemand met een medische achtergrond die de brug maakt tussen zorg en technologie en mee nadenkt over hoe en welke technologie in te zetten."

"We moeten vermijden dat het personeel te veel bezig is met de technische aspecten van de job en geen tijd meer heeft voor de mens achter de patiënt. Een veelgehoorde klacht vandaag. Wel moeten we ervoor zorgen dat technologie de zorgverstrekkers helpt bij het uitoefenen van hun job. Daarom moeten ziekenhuizen technologie omarmen."

Meer aandacht voor digitaal werken tijdens de opleiding

"Dat omarmen is een proces dat tijd vraagt. Maar ik ben een believer. Nu zitten we in de lastige fase waarin zorgverstrekkers technologie leren gebruiken. Meer aandacht hiervoor binnen de opleiding is cruciaal, net zoals bijscholing van artsen, verpleegkundigen en andere zorgverstrekkers. Zij moeten niet alleen kennismaken met de technologie, maar ook opnieuw leren praten met patiënten. Nu zie ik soms dat zorgverstrekkers zich verschuilen achter de technologie, terwijl een persoonlijke band met de patiënt net de doorslag kan geven om voor uw ziekenhuis te kiezen."

Ik zie soms dat zorgverstrekkers zich verschuilen achter de technologie

Technologie biedt ook de tools waarmee de patiënt het roer in eigen handen kan nemen. Lon Holtzer: "Er bestaat een app voor kinderen op de afdeling oncologie met drie toetsen om de verpleegkundige op te roepen: rood voor dringende zaken, oranje als het even kan wachten en groen voor niet-dringende vragen. Het gevolg? De kinderen krijgen beslissingsrecht, meer verantwoordelijkheid. En de verpleegkundigen krijgen minder oproepen."

Naar een echt familiebeleid

"Het ziekenhuis speelt uiteindelijk een beperkte rol binnen het totaalplaatje van de zorg, een besef dat vaak ontbreekt bij ziekenhuizen. Elk ziekenhuis moet nadenken over hoe het wil of kan evolueren. Er is vandaag nog te weinig aandacht voor een geïntegreerde aanpak van de zorg door multidisciplinaire teams. Een ziekenhuis is nu nog erg gedreven door geneeskunde, maar niet door de zorg errond. Om meer patiëntgericht te werken is het noodzakelijk om allerlei externen in te zetten. Denk daarbij aan teams waarin ook de huisarts en de vertrouwde familiehulp betrokken zijn. Onder die externen behoren ook familieleden of de partner van de patiënt. De familie dient goed geïnformeerd te worden over de fase na de ziekenhuisopname, en hoe zij bijvoorbeeld een rol kunnen spelen in het revalidatieproces."

De schakel met eerstelijnszorg

In de ambulante en vermaatschappelijkte zorg rest de vraag hoe ziekenhuizen de schakel zien met eerstelijnszorg. Dat is voorlopig nog een missing link in de hoofden van veel ziekenhuisdirecteuren. "Voor het antwoord mag je best out of the box denken. De schakel tussen ziekenhuis en eerstelijnszorg mag verder gaan dan bijvoorbeeld een huisartsenwachtpost op spoed. Als een oudere op dit moment bijvoorbeeld in het ziekenhuis belandt, valt de opgebouwde expertise en de relatie met de vertrouwde zorgverleners - zoals thuisverpleging of familiehulp - ineens weg. Waarom kunnen deze vertrouwenspersonen hun zorg in het ziekenhuis niet voortzetten?" En kan ook technologie hier een positieve rol in spelen?

    Maak ziekenhuizen tegen 2030 social proof door:
  • patiënten en hun familie te betrekken bij het beleid
  • multidisciplinaire netwerken op te zetten, binnen en buiten het ziekenhuis
  • te investeren in technologie
Bent u betrokken bij of werkt u in de gezondheidssector?

Onze Relationship Managers en National Managers helpen u verder bij al uw uitdagingen.