ECONOMIE

06 juni 2017

De gemeenten en de demografische uitdaging: grote verschillen, zowel in het verleden als in de toekomst.


Philippe Ledent

Senior Economist

In deze nieuwe reeks studies onderzoeken we op gemeentelijk vlak verschillende macro-economische problematieken die traditioneel op het federaal of regionaal niveau behandeld worden. Maar nationale of regionale gegevens zijn vaak te geaggregeerd en te ver verwijderd van de situatie zoals die ervaren wordt door de burger. De gemeenten zijn echter een belangrijk beslissingsniveau dat het dichts bij de leefwereld van de burger ligt. Door, waar mogelijk, cijfers op het niveau van de gemeente te gebruiken, kunnen de soms grote verschillen die afhankelijk zijn van de woonplaats beter begrepen worden. Terwijl deze studie nuttig kan zijn voor de inwoners van de betreffende gemeenten, is het ook de bedoeling om de gemeentelijke mandatarissen meer duidelijkheid te bieden over de situatie van hun gemeente binnen een Belgische context.

Van dit eerste nummer dat gewijd is aan de demografische evolutie en de evolutie van de inkomens onthouden we de volgende resultaten:

"Er is een vrij duidelijke (en negatieve) band tussen de omvang van de gemeente en de groei van het inkomen van de inwoners."
  • De steden kennen niet meer succes dan de gemeenten: er bestaat geen duidelijk verband tussen de groei van de bevolking en de initiĆ«le omvang van een gemeente.

  • Daarentegen is er een vrij duidelijke (en negatieve) band tussen de omvang van de gemeente en de groei van het inkomen van de inwoners.

  • Vandaar dat er, zelfs al is dit resultaat voor interpretatie vatbaar, duidelijk een (negatief!) verband is tussen de omvang van de bevolking van een gemeente en de ongelijkheden op het vlak van inkomen.

  • De combinatie van de evolutie van de bevolking en van het inkomen tussen 2005 en 2014, alsook het inkomensniveau en de spreiding ervan laat toe de gemeenten onder te verdelen in acht groepen die volgens ons met gemeenschappelijke uitdagingen te kampen hadden (en nog steeds hebben). Elke combinatie van deze variabelen vertegenwoordigt een type uitdaging die de gemeenten uit eenzelfde groep delen. Bijvoorbeeld, een beperkte groep van gemeenten worden gekenmerkt door een zeer dynamische demografie maar ook een zwakke evolutie van de fiscale inkomens over de periode 2005-2014 en een inkomensniveau dat in 2005 al onder het gemiddeld lag. Deze groep is echter niet te verwaarlozen, want ze telt niet minder dan 1,5 miljoen inwoners! De volledige studie en de statistische bijlage geven alle details van een gemeente en de groep waartoe deze behoort.

  • De gelijklopende of tegenovergestelde evoluties van de demografie en de inkomens staan immers niet volledig los van elkaar. De evolutie van de samenstelling per leeftijd van de bevolking van elke gemeente kan een belangrijke rol spelen, aangezien het inkomen niet los staat van de leeftijdscategorie. Met andere woorden, de evolutie van de demografische structuur van een bevolking kan een belangrijke factor zijn die verklaart waarom een gemeente tot een bepaalde groep behoort.

En nu ?

Als u de volledige studie wenst te ontvangen en op de hoogte wenst te blijven van onze evenementen of initiatieven rond lokale besturen: