Dagelijks bankieren

Regelingen bij een overlijden

Lees hier wat de bank doet in het geval van een overlijden.

Blokkeren van de rekeningen

De bank is gehouden aan strikte wettelijke verplichtingen. Op het ogenblik van de kennisgeving van het overlijden worden in regel alle rekeningen en safes op naam van de overledene en zijn echtgenoot, geblokkeerd:

  • de tegoeden op naam van de overledene
  • de tegoeden op naam van de echtgenoot van de overledene
  • de gemeenschappelijke tegoeden op naam van de overledene en zijn echtgenoot
  • de tegoeden op naam van de overledene en een derde
  • de gemeenschappelijke tegoeden op naam van de overledene en een derde
  • de gemeenschappelijke tegoeden op naam van de overledene, zijn echtgenoot en een derde

Oplossingen om financieel onhoudbare situaties te vermijden

De situatie kan financiële moeilijkheden veroorzaken, aangezien de rekeningen van de overledene (en van de echtgenoot) ontoegankelijk zijn. Na het overlijden zijn er echter onvermijdelijk bepaalde kosten die betaald moeten worden.

Op basis van de wet van 28 juni 2009 (BS 21/08/2009) laat de bank aan de langstlevende echtgeno(o)te of aan de overlevende wettelijke samenwonende toe, over een bedrag te beschikken, beperkt tot de de helft van het creditsaldo op bepaalde soorten rekeningen met een maximum van 5.000 euro. Deze beperking moet strikt worden gerespecteerd. Bij gebreke hiervan voorziet de wet volgende sancties:

  • verlies van enig aandeel in het gemeenschappelijk vermogen, de onverdeeldheid of de nalatenschap, ten belope van het afgehaalde bedrag boven de hierboven bepaalde dubbele limiet.
  • daarenboven, verliest hij/zij de bevoegdheid om de nalatenschap te verwerpen of te aanvaarden onder voorrecht van boedelbeschrijving.

Oplossingen?

ING kan op voorlegging van de facturen en op verzoek van een erfgenaam, geld vrijmaken voor en aantal dringende betalingen:

  • de laatste medische kosten van de overledene
  • de begrafenis en de kosten daar rond
  • de gebruikelijke periodieke facturen: water, gas en elektriciteit, vaste en mobiele telefoon enz
  • Ook voor de eventuele huur wordt meestal geld vrijgemaakt. De bedragen daarvoor worden aangerekend op de nalatenschap en de afhandeling van die activiteiten verloopt volledig transparant en in een sfeer van begrip

Vrijgeven van de tegoeden

Zodra de bank over alle elementen beschikt, neemt zij contact op met de erfgenamen of hun vertegenwoordigers om te vernemen hoe de tegoeden vereffend moeten worden. Dat is pas mogelijk als de bank weet wie de erfgenamen zijn. De rechthebbenden moeten de bank dan ook een aantal documenten bezorgen die hun hoedanigheid bevestigt:

  • een uittreksel van de overlijdensakte, afgeleverd door de Burgerlijke Stand van de gemeente waar de betrokkene overleed: dat document is niet altijd noodzakelijk, maar kan helpen bij de samenstelling van het nalatenschapsdossier
  • een van de volgende documenten:
    • een notariële akte die de erfopvolging vaststelt (bijvoorbeeld: een akte van bekendheid of een notariële erfrechtverklaring). In de onderstaande gevallen moet dit document verplicht aan de bank worden bezorgd:
      • bij een huwelijkscontract, een laatste wilsbeschikking, als er minderjarige kinderen, een testament of onbekwame erfgenamen zijn enzovoort
      • en/of als de tegoeden meer dan 50.000 euro bedragen
    • In de andere gevallen, als de tegoeden minder dan 50.000 euro bedragen, volstaat een erfrechtverklaring opgesteld door het registratiekantoor. Dit document is gratis

Blokkeren van de safes

Ook die verplichting geldt voor alle banken. Bij de kennisgeving van het overlijden wordt de safe die de overledene of zijn echtgenoot huurt, geblokkeerd. Zolang geen inventaris van de inhoud werd opgesteld, hebben de erfgenamen geen toegang tot de safe.

Wij herinneren eraan dat ook de safe van de overlevende echtgenoot verplicht geblokkeerd wordt zolang geen inventaris van de inhoud werd opgemaakt, zelfs als de echtgenoten gehuwd waren volgens het stelsel van zuivere scheiding van goederen.

Deblokkeren van de safes

Terwijl de blokkering van de safe bij de kennisgeving van het overlijden onmiddellijk ingaat, neemt de opening van de safe veel meer tijd in beslag doordat een aantal documenten moet worden verzameld en een wettelijke procedure moet worden nageleefd:

  • Er wordt een volledige en gedetailleerde inventaris opgesteld van de inhoud van de safe door hetzij een vertegenwoordiger van de bank, hetzij de notaris
  • Die inventaris wordt voor akkoord ondertekend door de erfgenamen (of hun vertegenwoordiger), de afgevaardigde van de bank, de notaris en de afgevaardigde van de Administratie der Registratie, als die bij de opening aanwezig is. Laatstgenoemde moet steeds worden uitgenodigd, maar moet niet verplicht aanwezig zijn