Kapitaal beheren

14 november 2017

Wijn, kunst, oldtimers... iets om in te beleggen?

In tijden van extreem lage rente lijken alternatieve beleggingen aantrekkelijk.

Tijdens het financiële ontbijt dat La Libre en de blog MoneyStore organiseerden, analyseerden Peter Vanden Houte, Chief Economist bij ING België en Jean-François van Houtte, kunstkenner en gedelegeerd bestuurder van Arthès, welke kansen en risico’s alternatieve beleggingen inhouden. "Sommige mensen vinden het storend om over geld te spreken wanneer kunst ter sprake komt, maar we kunnen niet ontkennen dat beide met elkaar verbonden zijn. Als er uitzicht is op meerwaarde, is kunst een belegging," aldus Jean-François van Houtte.

Over de brexit en vluchtwaarden
Wanneer de dollar duurder wordt, worden ook wijnen en oldtimers duurder

Tal van factoren beïnvloeden de kunstmarkt. Welke kunstvormen op een bepaald moment in trek zijn, bepaalt sterk de waarde. Ook catalogi, de media en bredere trends stuwen de prijzen hoger. "De invloed van geopolitieke gebeurtenissen valt evenmin te onderschatten. Zo zou een harde brexit de invoer kunnen bemoeilijken en daardoor de positie van het Verenigd Koninkrijk op deze markt aantasten. In dat geval ligt de weg wijd open voor de Franse markt," waarschuwt de expert. Ook goed om te weten is dat er voor deze goederen geen Schengenzone bestaat en dat sommige landen de uitvoer van kunstvoorwerpen verbieden. Behalve factoren die eigen zijn aan de kunstmarkt, spelen ook economische factoren een rol. "Dergelijke ‘passiebeleggingen’ zijn ook afhankelijk van de wereldwijde welvaart. Zo is er een correlatie tussen de prijzen van grote wijnen en het bbp van de opkomende landen en meer in het algemeen het mondiale bbp. Wanneer de dollar duurder wordt, worden ook wijnen en oldtimers duurder.

Ook het verloop van de beurs beïnvloedt die markten. Als de beurs stijgt, leidt de welvaart die dat creëert tot meer transacties," legt Peter Vanden Houte uit. De extreem lage rente drijft beleggers naar alternatieve beleggingen. Wil dat zeggen dat we ze als vluchtwaarden mogen beschouwen? In sommige gevallen wel. Wanneer de inflatie hoog is en de kunstprijzen stijgen, beschermen collecties tegen de inflatie. Sommige grote oude meesters zullen altijd een veilige belegging blijven en kunnen soms een indrukwekkende meerwaarde genereren. "Maar opgelet, niet alle kunst is evenveel waard! Een van de voornaamste criteria bij aankoop moet zijn of het werk dat de koper in huis haalt in de vorm van een doek, een vel papier, een video enz., blijk geeft van intellectuele vernieuwing. Er zijn vandaag massa’s kunstenaars die zich laten inspireren door pop art en die kunstvorm imiteren. Wie zo’n werk koopt in de overtuiging dat het kunst is, vergist zich. Een kunstenaar als Basquiat, daarentegen, behoudt zijn waarde," zegt Jean-François van Houtte. Het volstaat echter niet om een werk te kopen, je moet het ook kunnen doorverkopen en de liquiditeit van dit soort beleggingen is niet altijd gegarandeerd. Een kunstwerk dat vergeefs te koop wordt aangeboden, kan snel in waarde dalen.

Hoge volatiliteit
Kunstwerken kunnen in amper enkele jaren meer dan 15% van hun waarde verliezen

Ook de volatiliteit van deze markten is aanzienlijk – kunstwerken kunnen in amper enkele jaren meer dan 15% van hun waarde verliezen. De koper moet ook rekening houden met alle kosten waarmee het bezit van dergelijke goederen gepaard gaat: koop- en verkoopkosten, maar ook verzekerings-, beveiligings- en conservatiekosten. Kunnen we ze uiteindelijk wel als een belegging beschouwen? "Ze kunnen zeker deel uitmaken van een vermogen, maar we moeten opletten dat we passie en belegging niet met elkaar verwarren. De enige opbrengst die dit type goederen kunnen voortbrengen, is een meerwaarde, en daarvoor zijn ze aangewezen op soms erg kleine markten. Het enige dat de koper er bij wijze van dividend aan verdient, is het genoegen om naar zijn kunstwerk te kijken," merkt Peter Vanden Houte op. De aankoop van een kunstwerk kan als een belegging worden beschouwd als hij past in een vermogensvisie op lange termijn en de koper zich ervan bewust is dat beleggen in kunst toch enige expertise vergt. De kunstwereld is immers klein en soms weinig liquide.

Artikel verschenen in LA LIBRE BELGIQUE en op MoneyStore.be
Isabelle de Laminne

Wilt u meer informatie?