Imec
Kapitaal beheren

27 januari 2017

Fiscale incentive: een duwtje in de rug voor start-ups!

Omdat start-ups niet altijd gemakkelijk toegang krijgen tot klassieke financieringsmiddelen heeft de regering in 2015 maatregelen getroffen om hen via een alternatieve weg te helpen. Het stelsel is ook gekend onder de benaming 'tax shelter voor start-ups', niet te verwarren met het tax shelter-regime voor de filmindustrie. Concreet houdt dit in dat particulieren die bereid zijn om te investeren in startende ondernemingen, beloond worden via hun fiscale aangifte. Positieve belastingmaatregelen bestaan dus echt!

In 2015 heeft de regering een pakket aan maatregelen voorzien met het oog op het steunen van startende ondernemers. Ze werden opgenomen in de programmawet van 1 juni 2015. Een eerste categorie heeft tot doel de financiering van start-ups te vergemakkelijken. Hoe? In de vorm van een fiscale stimulans voor de investeerder. Zowel de inbreng van risicokapitaal als de financiering via een lening komen ervoor in aanmerking. Een tweede categorie aan gunstmaatregelen wordt toegekend aan de start-ups zelf met als doel de loonkost te doen dalen. Deze bijdrage is gewijd aan het eerste type maatregelen ten gunste van de investeerder.

De fiscale stimulans voor investeringen in risicokapitaal (ook tax shelter genoemd)

Om in aanmerking te komen, moeten zowel de investeerder als het bedrijf waarin geïnvesteerd wordt aan een aantal criteria beantwoorden. Ook de investering zelf moet voldoen aan meerdere voorwaarden. Als alles in orde is, heeft de investeerder recht op het fiscale voordeel. We zetten hierna de krachtlijnen van het systeem voor u op een rijtje.

1. Welke investeerders komen in aanmerking?

Het voordeel is enkel weggelegd voor particulieren. De bedrijfsleider zelf van de startende onderneming heeft er geen recht op voor de kapitalen die hij zelf in zijn onderneming stopt. De uitsluiting geldt zowel voor wie rechtstreeks de functie van bedrijfsleider waarneemt als voor wie dat doet via een (management) vennootschap. De verantwoording luidt nogal laconiek als volgt : “Een bedrijfsleider heeft immers geen bijkomende stimulans nodig om in zijn eigen vennootschap te investeren.” We merken op dat enkel de bedrijfsleider zelf geviseerd wordt. De fiscale incentive wordt niet onthouden aan de familieleden en de partner van de bedrijfsleider. Dat maakt dat er in de meeste gevallen een werkbaar alternatief voorhanden is om tegemoet te komen aan de op het eerste zicht nogal drastische beperking.

2. Wat is een startende onderneming?

Enkel investeringen in vennootschappen komen in aanmerking. Zowel Belgische vennootschappen als Belgische vestigingen van vennootschappen uit de Europese Economische Ruimte (EER) voldoen. Financiële steun aan een jonge ondernemer die een zaak start in eigen naam komt niet in aanmerking voor deze fiscale gunstmaatregel.

Bovendien is het systeem voorbehouden aan investeringen in kleine vennootschappen. Om als klein aangemerkt te worden mag er niet meer dan één van de volgende criteria overschreden worden (volgens de criteria vervat in artikel 15 van het Wetboek Vennootschappen (versie van toepassing sinds 1 januari 2016):

  • jaargemiddelde van het personeelsbestand: 50;
  • jaaromzet, exclusief btw: 9 miljoen euro;
  • balanstotaal: 4,5 miljoen euro.

De toetsing van deze criteria gebeurt op basis van de cijfers van het jaar van de kapitaalinbreng.

Microvenootschappen

Alleen investeringen in kleine vennootschappen komen in aanmerking voor een belastingvermindering. Wie investeert in een heel kleine vennootschap heeft recht op een verhoogde belastingvermindering van 45%, in plaats van het gewone tarief van 30%. Het betreft de ‘microvennootschappen’, een nieuwe specifieke categorie van vennootschappen die begin dit jaar in de Belgische wetgeving werd ingevoerd.

Een microvennootschap overschrijdt niet meer dan één van onderstaande drempels:

  • balanstotaal: 350.000 euro
  • netto jaaromzet: 700.000 euro
  • jaargemiddelde personeelsbestand: 10

Ten slotte moet de kleine vennootschap ook nog eens als start-up kwalificeren. Aan die voorwaarde is automatisch voldaan als er geïnvesteerd wordt bij de oprichting van een nieuwe vennootschap. Ook kapitaalverhogingen binnen de vier jaar na de oprichting (ten vroegste op 1 januari 2013) komen in aanmerking. Naast investeringen in beursgenoteerde vennootschappen zijn ook patrimonium-, beleggings- en managementvennootschappen uitgesloten.

3. Welke voorwaarden zijn er verbonden aan de investering?

Het moet gaan om inbrengen in geld bij oprichting of kapitaalverhoging. De inbreng moet vergoed worden door aandelen op naam uitgegeven vanaf 1 juli 2015 die volledig volstort zijn. Dat laatste betekent dat het ingebrachte bedrag ook effectief volledig betaald moet zijn aan de vennootschap. Omdat de maatregel bedoeld is om de start-up te steunen in de (verdere) uitbouw van zijn economische activiteit, moeten de ingebrachte middelen ook daadwerkelijk daartoe dienen. Ze mogen niet worden aangewend voor een dividenduitkering, de aankoop van aandelen of het toestaan van leningen. De vennootschap kan een bedrag van maximum 250.000 euro aantrekken dat voor de fiscale gunstmaatregel in aanmerking komt.

4. Wat houdt het fiscale voordeel in?

Een natuurlijke persoon die in de hierboven vermelde context kapitaal inbrengt in een startende onderneming heeft recht op een belastingvermindering aan het tarief van 30% op een bedrag van maximum 100.000 euro per jaar. Bovendien mag het ingebrachte kapitaal niet meer dan 30% vertegenwoordigen van het totale maatschappelijk kapitaal van de start-up. Het bedrag van de belastingvermindering kan enkel worden afgezet tegen belastingen die verschuldigd zijn in het jaar zelf. Een overschot wordt niet terugbetaald en kan ook niet worden overgedragen naar een volgend jaar. Er is ook geen verschuiving mogelijk tussen echtgenoten. In theorie kan een belastingplichtige elk jaar opnieuw een investering doen onder de fiscale gunstmaatregel en op die manier een belastingvermindering van maximum 30.000 euro genieten. Vermits echter het bedrag per start-up beperkt is tot 250.000 euro, zal de belastingplichtige wel meerdere start-up moeten steunen.

Om van de volledige belastingvermindering te kunnen genieten, moet de belastingplichtige aan een ‘loyauteitsvereiste’ voldoen. Hij moet de aandelen die hij verkregen heeft naar aanleiding van de kapitaalinbreng behouden gedurende een periode van vier jaar. Worden de aandelen toch eerder van de hand gedaan, dan wordt de belastingvermindering pro rata temporis teruggedraaid. De terugname gebeurt op basis van het aantal volle maanden die ontbreken om de periode van 48 maanden te voltooien. Deze correctie wordt niet toegepast als de investeerder overlijdt binnen de minimum houdperiode van 48 maanden.

Schuldfinanciering

Ook voor wie minder risico wil nemen maar toch een start-up een financieel duwtje in de rug wil geven, is er een fiscaal voordeel weggelegd. Op intresten die men ontvangt van een Start-up in het kader van een toegekende lening betaalt men geen roerende voorheffing. Dat is naast de tax shelter het tweede luik van de fiscale gunstmaatregel voor de financiering van start-up. Het voordeel is beperkt tot de intresten op een lening van maximum 15.000 euro. Op een paar uitzonderingen na zijn de voorwaarden die gelden voor de hierboven besproken tax shelter-maatregel ook van toepassing in dit kader. Een paar verschillen die onze aandacht hebben weerhouden zijn de volgende:

  • ook de bedrijfsleider zelf kan dit voordeel genieten,
  • ook een lening aan een start-up die zijn zaak onder eigen naam voert (niet in vennootschap) komt in aanmerking.

Wel moet de lening verplicht worden toegekend via een erkend crowdfundingplatform. Dat is niet het geval voor kapitaalinvesteringen. Het voordeel van de financiering via risicokapitaal is dat men rechtstreeks kan investeren in een start-up naar keuze, iemand die men wil steunen, iemand waarin men gelooft en die men alle kansen wil bieden om zijn droom te realiseren. Dat dergelijke initiatieven fiscaal gestimuleerd worden, kunnen we alleen maar toejuichen.

Wilt u meer info over tax shelter voor start-ups?

Neem dan contact op met een ING-kantoor of met uw Personal Banker, die u begeleidt bij het maken van uw keuzes. Samen vindt u de oplossingen die overeenstemmen met uw persoonlijke situatie, uw behoeften en uw beleggingsprofiel.