Economie

Economische vooruitzichten: wat mag je in de komende maanden verwachten

Philippe Ledent

Philippe Ledent

Expert economist ING

Door de stijgende inflatie, de geopolitieke spanningen, de angst voor energietekorten en de stijgende rente zijn de vooruizichten voor de wereldeconomie verslechterd. Wat zijn de vooruitzichten? En wat zijn de gevolgen voor beleggers?

Einde van de energiecrisis is nog niet in zicht

Dankzij een aantal gunstige factoren, zoals het milde weer en minder LNG-import vanuit China is de druk op de gasmarkt wat afgenomen. De gasprijzen bevinden zich momenteel een heel stuk onder hun piekniveau ’s van enkele maanden geleden. Toch is het veel te vroeg om al te besluiten dat het ergste achter de rug is. Eenmaal de temperaturen omlaaggaan kan de situatie snel keren. Ook de volgende jaren zal de gasmarkt zeer krap blijven. Het Internationaal Energie Agentschap (IEA) waarschuwde onlangs nog voor een gastekort in Europa volgende winter.

Wouter Thierie, econoom bij ING, legt de situatie uit op de gasmarkt et op de energieprijzen.

Wachten op een koerswijziging

Op dit moment nemen de financiële markten een afwachtende houding aan. Ze wachten op de beslissing van de centrale banken en of ze voor een koerswijziging kiezen.

Al is ‘koerswijziging’ misschien niet het juiste woord. Dat zou namelijk een ommekeer in het beleid van de centrale banken impliceren. Waar de markten eigenlijk naar op zoek zijn, is een teken van vertraging of zelfs een einde van de renteverhogingen.

In het algemeen worden de belangrijkste centrale banken nog altijd geconfronteerd met een hoge en in sommige gevallen stijgende inflatie, terwijl de tekenen van economische vertraging en recessie toenemen.

Wat de beslissingen van de centrale bankiers moeilijk maakt, is dat ze overhaast te werk zijn gegaan om hun beleid te normaliseren, zonder de volledige impact van hun beslissingen te kunnen zien. Normaal gezien duurt het minstens 6 à 9 maanden voordat wijzigingen in het monetaire beleid volledig effect hebben op de reële economie. Het risico is dus dat er soms te veel wordt gedaan.

Daarnaast heeft de rigiditeit van de inflatie er in de afgelopen 2 jaar voor gezorgd dat het risico groter wordt dat de renteverhogingen worden stopgezet.

In december zullen de economische vertraging en de dreigende recessie zichtbaarder worden. De verwachting is dat de grote centrale banken hun snoeringsinspanningen zullen vertragen en uiteindelijk in het eerste kwartaal van 2023 zullen stopzetten.

Voor de echte koerswijziging waar de markten op wachten (bestaande uit renteverlagingen), zullen de algemene en onderliggende inflatie eerst aanzienlijk moeten dalen. De verwachting is dat dit pas volgende zomer zal gebeuren.

De grote lijnen van ons scenario

  • Eurozone: Het weer was uitzonderlijk zacht in oktober en de gasvoorraden zijn vol. Dit kan, in combinatie met steunmaatregelen van de overheden, de winterrecessie mogelijk verzachten. We verwachten een bbp-groei van -0,7% in 2023 (na 3,1% in 2022). Daarnaast verwachten we ook dat de energieprijzen hoog zullen blijven, waardoor de winter van 2023/24 een nieuwe economische en politieke uitdaging zal worden. We houden er rekening mee dat de Europese Centrale Bank de rente tegen februari 2023 met nog eens 75 basispunten zal verhogen.
  • Verenigde Staten: In november voerde de Federal Reserve de vierde opeenvolgende renteverhoging van 75 basispunten door. Het tempo van de verhogingen zal vanaf december wellicht afnemen met de toenemende bezorgdheid over de recessie. Het recessierisico neemt toe, maar dat is de prijs die de Fed bereid is te betalen om de inflatie onder controle te houden.
  • Verenigd Koninkrijk: De verandering in politiek leiderschap ging gepaard met een drastische ommekeer in het begrotingsbeleid. Deze hielp de bezorgdheid van de markt over de Britse schuld weg te nemen. Een recessie blijft echter onvermijdelijk.
  • Energie: De aardgasprijzen kwamen in oktober onder druk te staan en daalden omwille van het mildere weer en de grote voorraden. De Europese gasmarkten zullen krap blijven en wij verwachten dat de prijzen weer zullen stijgen, wat helaas een deel van de vraag teniet zal doen.
  • Valutamarkt: De dollar is onlangs verzwakt, vooral als gevolg van de lagere gasprijzen. We menen dat de dollar tot het einde van het jaar sterk kan blijven, omdat het restrictieve monetaire beleid van de Fed wordt gecombineerd met een zwakke groei in de eurozone en China.
  • Rente: Hoewel de rentestijgingen lijken te vertragen, staan de markttarieven nog steeds onder opwaartse druk.

Wil je meer weten?